Nowe rozporządzenie MGPiPS w sprawie kwalifikacji

Weszło w życie rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 kwietnia 2003 w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci. Tekst rozporządzenia został opublikowany w Dzienniku Ustaw nr 89 pod pozycją 828. Zastępuje ono dotychczas obowiązujące rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 16 marca 1998 w sprawie wymagań kwalifikacyjnych dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci oraz trybu stwierdzania tych kwalifikacji, rodzajów instalacji i urządzeń, przy których eksploatacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji, jednostek organizacyjnych, przy których powołuje się komisje kwalifikacyjne oraz wysokości opłat pobieranych za sprawdzenie kwalifikacji (Dz.U. nr 59, poz 377 oraz z 2000 r. nr 15, poz 187). Po przeprowadzeniu konsultacji z MPiPS na kilka istotnych spraw w związku z tym należy zwrócić uwagę:
1.W związku z integracją z UE w par 2 punkt 2 znalazły się zapisy, z których wynika, iż przepisy tego rozporządzenia nie dotyczą obywateli państw członkowskich UE, którzy wymagane kwalifikacje nabyły w tych państwach. Oznacza to, że obywatele ci mogą w Polsce wykonywać zawody wymagające wskazanych przez rozporządzenie uprawnień legitymując się swoimi, ważnymi świadectwami kwalifikacyjnymi.
2. Na podstawie nowego par 4 nie wymagają posiadania kwalifikacji czynności obsługi urządzeń i instalacji urządzenie elektryczne o napięciu nie wyższym niż 1 kV i mocy znamionowej nie wyższej niż 20 kW, a w wypadku urządzeń i instalacji cieplnych o mocy zainstalowanej nie wyższej niż 50 kW. Oznacza to, że obowiązek ten dotyczy wszystkich użytkowników eksploatujących inne niż wskazane urządzenia i instalacje, bez względu na to, czy znajdują się w gospodarstwach domowych i rolnych, czy też wszelkiego rodzaju zakładach.
3. Zapisy rozporządzenia nie określają tym razem osoby zobowiązanej do ustalenia wykazu stanowisk wymagających posiadania świadectwa kwalifikacji. Oznacza to, że skoro pracodawca lub inna osoba (np. właściciel urządzenia czy instalacji) na podstawie innych przepisów jest odpowiedzialna za prawidłowe prowadzenie pracy urządzeń energetycznych, to w jego gestii i interesie leży wyznaczenie takich stanowisk i osób, które będą musiały posiadać odpowiednie do zakresu wykonywanych czynności uprawnienia. Trzeba pamiętać, że prowadzenie eksploatacji urządzeń energetycznych bez odpowiednich kwalifikacji, zgodnie z art. 56 ustawy Prawo energetyczne podlega karze pieniężnej.
4. W nowych przepisach (par 8 ust 4) określono, że szczegółowy zakres wymagań egzaminacyjnych dla osób egzaminowanych określa Komisja kwalifikacyjna, która powinna powiadomić o tym pisemnie zainteresowanego na 14 dni przed datą egzaminu.
5. Nowe przepisy ograniczają możliwości tworzenia komisji kwalifikacyjnych. Podniesiony został próg umożliwiający tworzenie komisji kwalifikacyjnych przez przedsiębiorców: ze stu do dwustu osób zatrudnionych, wykonujących prace objęte wykazem określonym w par 5. Zawężony został krąg stowarzyszeń naukowo-technicznych jedynie do tych, które w swoich statutach posiadają postanowienia dotyczące działalności na rzecz gospodarki energetycznej.
6. Rozporządzenie nie określa terminu ważności uzyskanego świadectwa kwalifikacyjnego. Wynika z tego, że uzyskane w toku postępowania egzaminacyjnego uprawnienie ważne jest bezterminowo. Nie oznacza to jednak, że pracodawca nie może, uznając na przykład, że wykonujący czynności objęte wykazem realizuje je niezgodnie z obowiązującymi przepisami, skierować pracownika na ponowny egzamin, w wyniku którego uprawnienie zostanie cofnięte.
7. Posiadane i aktualne na dzień dzisiejszy uprawnienia swoją ważność dotrzymują do dnia określonego w tych dokumentach, zgodnie z zapisami nowelizacji ustawy prawo energetyczne. Po tej dacie wymagają przeprowadzenia procedury egzaminacyjnej na warunkach określonych w obecnie obowiązującym rozporządzeniu.
Bogusław Regulski Wiceprezes Zarządu IGCP